جشنواره موسيقي فجر، نماد بالندگي هنر انقلاب
از استانها و شهرستان هايي که در جشنواره اخبار جشنواره موسيقي فجر حضور داشته اند مي توان از گروه باختران آن روزگار و کرمانشاه امروز و گروه مرو و سمنان ، زاهدان ، يزد ، خرم آباد ، همدان ، بوشهر ، تبريز ، مشهد ، اصفهان و گنبد نام برد .
برندگان دوره اول را هم نام هايي تشکيل مي دهند که برخي از آنها بعدها براي خود صاحب سبک و آوازه و شهرت شدند.
کساني مثل مرحوم "سيد خليل عالي نژاد " که به عنوان بهترين تکنواز، در جشنواره اول سکه بهار آزادي دريافت کرد و گروه همراه او لوح يادبود در گروه نوازي را دريافت کردند و لوح يادبود بهترين تک خوان هم در اين دوره به تک خوان گروه او تعلق گرفت.
البته در گروه نوازي گروه هاي زاهدان، گنبد ، تبريز و خرم آباد هم لوح يادبود دريافت کردند.
در اين ميان سکه بهار آزادي بهترين تک خوان به "محمد ميرزاوندي" رسيد و لوح يادبود بهترين تکنواز را هم "حسين سالم" به دست آورد.
در همين دوره مرحوم " داداشي" نوازنده پيانو و گارمون که از نوازندگان برجسته موسيقي آذربايجان و از تحصيل کردگان هنرستان موسيقي بود، به خاطر آهنگ "معلم" برنده لوح يادبود شد و "يعقوب صحاف" جايزه سکه بهار آزادي بهترين آهنگ را براي آهنگ "راه خون" از هيات داوران نخستين جشنواره را دريافت کرد.
همچنين "اراز محمد شير محمدلي" از گنبد هم لوح يادبود بهترين تکخوان را از آن خودش کرد.
جوايز جشنواره اول
- جايزه سکه بهار آزادي بهترين تکنواز : سيد خليل عالي نژاد (گروه سرود باختران)
- لوح يادبود بهترين تکنواز : حسين سالم (گروه سرود خرم آباد)
- جايزه سکه بهار آزادي بهترين تکخوان : محمد ميرزاوندي (گروه سرود خرم آباد)
- لوح يادبود بهترين تک خوان: اراز محمد شير محمدلي (گروه سرود گنبد)
- جايزه سکه بهار آزادي بهترين آهنگ (يعقوب صحاف)
- لوح يادبود بهترين آهنگ بيژن داداشي (ارکستر هنرستان هاي سرود دختران و پسران )
همچنين در گروه نوازي لوح يادبود نصيب گروه هاي سرود باختران – زاهدان- گنبد- تبريز و خرم آباد شد.
جشنواره سوم
جشنواره سوم را بايد با نام گام هاي نخستين بشناسيم، چه دست اندرکاران اين جشنواره قبل از هر چه، تلاش مضاعفي را براي اثبات اين نکته کردند که "موسيقي به عنوان يک هنر سلامت بخش که سهم عمده اي درر طول گذشت 9 سال از انقلاب بر عهده داشته است" و ضرورت نگاهي دوباره به موسيقي فولکور را که در آن "سخن از شرافت و انسانيت موج مي زند"، در آيين نامه جشنواره مورد تاکيد قرار دادند.
بنابراين متصديان جشنواره سوم قبل از هرکاري اقدام به چاپ و نشر آخرين فتوي امام خميني (ره) نمودند که در آن ايشان به نکاتي از قبيل حرام نبودن موسيقي که موجب طرب نشود و مجاز بودن مساله تعليم و تربيت موسيقي اشاره کرده بودند.
علاوه بر اين دست اندرکاران موسيقي و جشنواره به سراغ چهره هاي سرشناس موسيقي در آن دوره رفتند و پاي آنها را به جشنواره کشاندند، گفت و گوي دست اندرکاران اين جشنواره با "مرتضي حنانه" و "شاهين فرهت" و غيره نمونه اي از اين مساله است.
به هر حال جشنواره سوم با نگاه ويژه به موسيقي فولکور و محلي کار خود را در دوازدهم بهمن سال 66 آغاز کرد.
يکي از ويژگي هاي اصلي جشنواره سوم ورود ديپلم افتخار و حذف لوح تقدير از اين جشنواره است و در جوايز هم به جاي نوار خام دنون دوربين عکاسي و سفر به حج و تلويزيون پيدا مي شود .
از ويژگي هاي جشنواره سوم حضور خوانندگان کم سن و سال و برنده شدن يکي از آنها به نام "محمد حسين وريور" از گروه محل تربت جام بوده است که جايزه و ديپلم افتخار بهترين خواننده را از آن خود مي کند.
نظم و انضباط بيشتر و بهتر و اعلام نام گروهها به همراه سرپرست گروه ها و همچنين چاپ و فروش "بولتون" جشنواره تحت عنوان "آگاهي نامه" جشنواره که به کوشش "عبدالحي شماسي"، "عباس معروفي" و با همکاري "مجيد ميانجي"- "فاطمه کشکار" وعکاسي "بهمن جلالي" منتشر شد، از ديگر ويژگي هاي جشنواره سوم است.
در جشنواره سوم 14 گروه حضور داشتند که برخي از آنها براي اولين بار وارد رقابت جشنواره شدند.
حضور گروه هايي از ساري، مسجد سليمان، همدان، شيراز، تربيت جام، سيرجان و بوشهر رونق بيشتري به جشنواره داده است.
در ميان برنده شدگان حضور "نادر مرتضي پور" نوازنده سازهاي بادي و رهبر ارکستر و "مهدي شمس نيکنام " از ارکستر سمفونيک تهران و "مرحوم سيد خليل عالي نژاد" و "عاشيق رسول قرباني" از نکات حايز اهميت اين دوره از جشنواره است.
جشنواره سوم در يک نگاه
- جايزه اول بهترين رهبر ارکستر سمفونيک: "نادر مرتضي پور"( ارکستر سمفونيک تهران)
- جايزه اول بهترين رهبر گروه کر: محمد شمس نيکنام (ارکستر سمفونيک تهران)
- ديپلم افتخار بهترين خواننده : محمد ميرزاوندي (گروه سرود خرم آباد)
- جايزه بهترين خواننده: محمد علي طاهري (گروه سرود ساري)
- لوح تقدير براي نوازندگي ني: حسين طيبي (گروه سرود ساري)
- جايزه ويژه و ديپلم افتخار بهترين نوازنده: ذوالفقار عسگر پور (گروه محلي تربت جام)
- جايزه ويژه و ديپلم افتخار بهترين خواننده: محمد حسين در پور (گروه محلي تربت جام)
- ديپلم افتخار بهترين نوازنده بالابان: عاشيق رسول قرباني (گروه محلي آذربايجان)
- جايزه ويژه براي بهترين نوازنده ني انبان: مرتضي وزيري (گروه محلي بوشهر)
- جايزه ويژه براي بهترين نوازنده دمام: فرخ يزدان فر (گروه محلي بوشهر)
- جايزه نوازنده برگزيده دو تار: دکتر مجيد تکه (گروه محلي گنبد)
همچنين گروه گنبد ديپلم افتخار بهترين گروه را به همراه سه دستگاه تلويزيون و چهار عدد دوربين عکاسي به دست آوردند.
جشنواره چهارم
جشنواره چهارم موسيقي فجر با حضور 44 گروه از اطراف و اکناف ايران در دوازده بهمن سال 67 آغاز شد. حضور چهره هاي جديد و بردن جوايز توسط آنها و همچنين افزايش ناگهاني تعداد شرکت کنندگان از 14 گروه در سال قبل به 44 گروه در سال 67 ، ازعمده ترين ويژگي هاي اين جشنواره است.
در اين جشنواره همچنين براي اولين بار به جاي نوار دنون و تلويزيون و دوربين عکاسي و سکه بهار آزادي به برندگان جشنواره مدال طلا و نقره و برنز اهدا کردند که بي شباهت به رقابتهاي ورزشي نبود.
برگزاري اين جشنواره در دو بخش الف(موسيقي سنتي) و ب (موسيقي محلي) از ديگر ويژگي هاي جشنواره چهارم است .
در اين جشنواره و در بخش گروه هاي سنتي جايزه مهمترين خواننده مشترکا به "عليرضا براتيان" از گنبد و " رضا رضاييان" از تهران تعلق گرفت و "محمد دارابي " از باختران ديپلم افتخار و سکه نقره را دريافت کرد و مقام سوم را هم مشترکا "محسن ترک" از تويسرکان و "امير ناصرمهرورز " از همدان دريافت کردند.
جوايز بهترين نوازندگان به "مهدي سوري" نوازنده ني از تويسرکان ، "حميد مشايخي" نوازنده تار از گروه سنتي سما از تهران و "بهداد بابايي" ، نوازنده سه تار از نيشابور تعلق گرفت.
جايزه بهترين آهنگ سنتي به "عليرضا براتيان" از گروه سنتي گنبد براي ساختن قطعه "نگار آمد، بهار آمد" تعلق گرفت و جوايز کار گروهي را گروه هاي بوشهر و سما از تهران (مشترکا جايزه اول) و جايزه دوم را گروه سنتي باختران و جايزه سوم را گروه سنتي همدان و تويسرکان مشترکا بردند و بالاخره اين که جايزه ويژه هيات داوران به "محمد جواد ضرابيان" نوازنده سنتور و آهنگساز و سرپرست گروه سنتي سما تعلق گرفت.
در بخش ب و موسيقي محلي جايزه بهترين آواز را "اسماعيل شاهي " از مهاباد به دست آورد و جايزه بهترين نوازندگي مشترکا به "غلامعلي ني نواز " از خراسان، "حسين زاده " و "علي عليزاده " و "آقاجان فيوض زاده" از ساري تعلق گرفت مقام اول بهترين کار گروهي را گروه محلي سراوان از آن خود کرد.
بخش الف: موسيقي
آواز
بهترين خواننده ، مشترکا آقايان
1- عليرضا براتيان از گنبد، رضا رضاييان از تهران
برنده لوح تقدير و مدال طلاي ويژه چهارمين جشنواره
2- مقام دوم آواز: محمد دارابي از باختران ، برنده ديپلم افتخار و سکه نقره ويژه چهارمين جشنواره
3- مقام سوم آواز، مشترکا آقايان : محسن ترک از تويسرکان، امير ناصر مهرورز از همدان
برنده ديپلم افتخار و مدال برنز ويژه چهرمين جشنواره نوازندگي
1- بهترين نوازنده :مهدي سوري نوازنده ني از تويسرکان ، برنده لوح تقدير و مدال طلاي چهارمين جشنواره
2- نوازنده دوم: حميد شجاعي نوازنده تار از گروه سنتي سما تهران
برنده ديپلم افتخار و مدال نقره چهارمين جشنواره
3- نوازنده سوم بهداد بابايي نوازنده سه تار از نيشابور
آهنگ
بهترين آهنگ عليرضا براتيان از گروه سنتي گنبد براي ساختن قطعه "نگار آمد، بهار آمد" برنده ديپلم افتخار
کارگروهي
مقام اول کار گروهي مشترکا گروه هاي :
بوشهر
سنتي سما تهران
برنده لوح تقدير و مدال طلا چهارمين جشنواره
مقام دوم کار گروهي : گروه سنتي باختران، برنده ديپلم افتخار و مدال نقره چهارمين جشنواره
مقام سوم کار گروهي : گروه سنتي همدان و تويسرکان ديپلم افتخار و مدال برنز چهارمين جشنواره
جايزه ويژه داوران
ديپلم افتخار چهارمين جشنواره به محمد جواد ضرابيان نوازنده سنتور، آهنگساز و سرپرست گروه سنتي سما از تهران تعلق گرفت
بخش ب : موسيقي محلي
آواز
بهترين خواننده: اسماعيل شاهي از مهاباد برنده لوح تقدير مدال طلاي چهارمين جشنواره
مقام دوم خواننده مشترکا آقايان :
محمد رضا از ساري
شير محمدلي از گنبد
برنده ديپلم افتخار و مدال نقره چهارمين جشنواره
دربخش نوازندگي اين بخش در بيانيه هيات داوران آمده است به دليل گستردگي فرهنگ فولکوريک ايران برنده بيشتري داشتيم.
مقام اول مشترکا آقايان
غلامعلي ني نواز نوازنده سرنا ازخراسان
حسين طيبي نوازنده ني از ساري
قادر عبداله زاده نوازنده شمشال از مهاباد
جشنواره پنجم
پس از گذشت چهار جشنواره تحت عنوان سرود و آهنگ هاي انقلابي ، براي نخستين بار جشنواره پنجم با عنوان "پنجمين جشنواره موسيقي فجر" کار خودرا آغاز کرد . از مشخصات اين دوره طراحي آرم و نشانه و نماد براي جشنواره موسيقي است .
در جشنواره پنجم 36 گروه موسيقي محلي و سنتي شرکت داشتند . ستاد جشنواره و روابط عمومي از کليه وزارتخانه ها جهت برنامه ريزي و آمادگي اجراي برنامه دعوت به عمل آورد تا در مجموع 108 برنامه اجرا شود .
از ويژگي هاي بارز اين دوره جشنواره نظم و هماهنگي و استناد به آمارهاست چنانچه براساس گزارشات موجود بيش از 70 هزار نفر از اين جشنواره استقبال کرداند که آمار مربوط به هر يک از مکان هاي برگزاري جشنواره به شرح زير است :
1 ) تالار وحدت با 17 اجرا در بخش مسابقه : 25600 تماشاگر
2 ) سالن رودکي با 17 اجرا در بخش مسابقه : 4250 تماشاگر
3 ) سالن رودکي با 17 اجرا: 2500 تماشاگر
4 ) تالار موزه آزادي با 28 اجرا : 2800 تماشاگر
5 ) موزه هنرهاي معاصر با 22 اجرا : 5500 تماشاگر
6 ) فرهنگسراي نياوران با 14 اجرا : 2500 تماشاگر
ضمن آن که برنامه در تالار معلم به صورت رايگان بوده و بليتي فروخته نشده است . جمع کل اجراها در تالارهاي تهران ، 121 اجرا بوده است و از جمع کل بليت ها 66 درصد آنها و تقريبا 3/2 کل بليت ها در اختيار نهادها و وزارتخانه ها قرار گرفته و 3/1 بليت هم فروخته شده است . البته کل اجراها در سراسر کشور 129 اجرا بوده است .
جشنواره پنجم به سياق جشنواره چهارم در بخش موسيقي محلي و موسيقي سنتي برگزار شد . در بخش مسابقه موسيقي محلي ، گروه هاي سه تار نوازان باختران، بوشهر،قوچان، ارکستر بزرگ آذربايجان، مسجد سليمان، تربت جام، سروان، گنبد (با دو گروه) ساري، گروه موسيقي آذربايجان، سنندج، عاشيق هاي تبريز (2 گروه)، خرم آباد، بندر عباس، سقز و زاهدان شرکت داشتند .
در بخش مسابقه موسيقي سنتي هم گروه هايي از باختران (کرمانشاه) شهرباني تهران، بوشهر، کرمان، اليگودرز، سمنان، شهرکرد، همدان، گنبد، ساري، يزد، تويسرکان، قشقايي، نيروي زميني، سنندج و تهران شرکت داشتند و براي اولين بار در حاشيه جشنواره موسيقي فجر گروه هاي برگزيده موسيقي تهران به اجراي برنامه براي عموم پرداختند .
از ويژگي هاي ديگر اين جشنواره اجراي کنسرت توسط " جلال ذوالفنون" و خانواده کامکارها در مراسم افتتاحيه آن است . همچنين در طول 10 روز جشنواره کساني همچون مرحوم "حسين سرشار"،"سرکيس نوکاميان"، " هوشنگ کامکار " ، "بيژن کامکار " و " پشنگ کامکار" و " مجيد کياني" به اجراي برنامه و ايراد سخنراني پرداختند .
از ديگر ويژگي هاي اين جشنواره برنامه ويژه انتخاب نوار يا همان آلبوم برگزيده سال است که طي آن در 9 رشته مختلف جوايزي به شرکت کنندگان اهدا شده است و ذکر برندگان اين مسابقه جنبي خالي از لطف نيست :
- در بخش گروه نوازي موسيقي اصيل ايراني ، نوار "شورانگيز " خواننده : شهرام ناظري ، آهنگساز حسين عليزاده، ناشر شرکت ماهور
- موسيقي ملي ايران ، شهيدان خدايي :بيژن کامکار ، آهنگساز :هوشنگ کامکار ، ناشر :شرکت سي.بي.اس.
- بخش کودکان و نوجوانان :نوار "گلنار" کاري از خانه ادبيات و هنر کودکان و نوجوانان ، ،ناشر :شرکت سي.بي.اس
- بخش آثار آموزشي : مجموعه سفرهاي فضايي ،ناشر :شرکت عکسبرداري فني و صنعتي ايران (مرکز تحقيقات علمي و بصري)آقاي دکتر پرويز شاهوراني .
در زمينه طراحي و نقاشي سه طرح روي جلد به عنوان بهترين برگزيده شد :
- روي جلد نوار "لاله بهار"کاري از هوشنگ امير اردلان
- روي جلد نوار "اورامان"کاري از سياوش مظلومي پور
- روي جلد نوار "ميرزا کوچک خان "کاري از فريد سه کاچاي
جوايز اولين دوره نوار سال عبارت بودند از يک جلد کلام الله مجيد ،لوح زرين لوح تقدير ،سکه طلاي پنجمين جشنواره موسيقي فجر و يک آلبوم منتخب جشنواره هديه مجتمع اثار صوتي .
همچنين مجتمع آثار صوتي يک هديه ويژه و يک سکه بهار آزادي به برندگان اهدا کرد و از طرف انجمن موسيقي ايران اعلام شد که به تناسب موضوع آثار ، حواله نوارهاي خام از بيست هزار تا پنجاه هزار عدد جهت انتشار اثر اهدا خواهد شد.
در ضمن براي انتشار آثار در حوزه ي موسيقي کودک منتشر شده توسط شرکت ابتکار و شرکت رنگين کمان ، کارگاه آموزشي و سرگرمي کودکان و نوجوانان تقدير شده . هديه اي از طرف آثار صوتي به آنها اهدا گرديد .
روز 16 بهمن 1367 در ايام پنجمين جشنواره سراسري موسيقي فجر ، مراسم نخستين دوره برگزيده نوار سال در تالار وحدت برگزار شد .
در اين مراسم بعد از تلاوت آياتي چند از قرآن مجيد و اجراي چند سرود توسط ارکستر سمفونيک تهران منتخبين نوارهاي برگزيده سال در زمينه هاي موسيقي، شعر و ادبيات ، داستان ، آثار آموزشي ، سرود و آهنگ هاي انقلابي و اينسرت نوار معرفي شدند و جوايزي به برندگان اهدا شد .
1 ) موسيقي نواحي مختلف ايران
- بخش تکنوازي و تکخواني ،نوار "هرايي" از خراسان ، کار محمد يگانه ، ناشر :شرکت ماهور
- خش گروه نوازي ، نوار "آفتاب ته "کار گروه شواش ، سرپرست گروه . آهنگساز احمد محسن پور ،ناشر شرکت ماهور
2 )موسيقي سنتي ايران
- خش تکنوازي و رديف نوازي ، نوار آلبوم هفت دستگاه موسيقي ايران ، رديف ميرزا عبدالله اجراي مجيد کياني با سنتور ناشر: شرکت ايران صدا .
3) سرود و آهنگ هاي انقلاب :
الف :موسيقي اصيل ايراني – نوار "نينواي يک "با شعر حميد سبزواري
خواننده و آهنگساز : سيد حسام الدين سراج
از حوزه هنري سازمان تبليغات اسلامي، سرود "همپاي جلودار"
ب: موسيقي محلي ، نوار محلي "تا نفس دارم مي جنگم "خواننده محمد ميرزاوندي
صاحب امتياز :انجمن موسيقي ايران ، ناشر شرکت هالکو
4) موسيقي مذهبي و عرفاني
_ تنبور نوازان باختران ، کار گروه "شمس " خواننده سيد جلال الدين محمديان سرپرست و آهنگساز کيخسروپور ناظري ،
صاحب امتياز :انجمن موسيقي ايران ، ناشر شرکت هالکو .
5) موسيقي متن و سريال :
_ در زمينه آهنگسازي "موسيقي سريال سربداران "اثر فرهاد فخرالدين ، ناشر انتشارات سروش.
_درزمينه تنظيم ارکستر : نوار "هزار دستان" اثر زنده ياد مرتضي حنانه
جشنواره پنجم ويژگي بسيار مهم ديگري هم داشت و آن حضور هيات داوران و بيانيه آنها است که براي اولين بار در طول 5 دوره گذشته اتفاق افتاده است .در بخشي از بيانيه هيات داوران که متشکل از :داريوش صفوت ، فرهاد فخرالديني ، مجيد کياني ، اسدالله حجازي ، محمدرضا درويشي و مهدي کلهر بوده است، آمده : " از کليه هنرمندان و هنرپروران متعهد به انقلاب اسلامي که در جهت رشد و شکوفايي هنر و از جمله موسيقي ، صميمانه و مجدانه کوشش مي ورزند سپاسگزاري مي کنيم . "
گوه هاي برگزيده بخش موسيقي در اين جشنواره عبارت بودند از : گروه مفتون بوشهر به سرپرستي "اسماعيل روشن روان "به خاطر الهام گرفتن از موسيقي منطقه و همنوازي و انتخاب شعر مناسب ، آهنگسازي و تنظيم و خوانندگي مناسب.
گروه هاي برگزيده بخش موسيقي محلي هم عبارت بودند از : عاشيق هاي تبريز ، گروه زاهدان ، سراوان و قوچان و گنبد(2) که همگي آنها برنده سکه طلاي جشنواره ، ديپلم افتخار شدند . ضمن آنکه جايزه ويژه هيات داوران به گروه گنبد(1) به سرپرستي دکتر مجيد تکه تعلق گرفت .
در بخش موسيقي سنتي جوايز بهترين تکنولوژي به اصغر قرباني تکنواز تار گروه مفتون بوشهر و بهمن شريفي تکنوز سنتور از گروه چکاوک ساري تعلق گرفت. همچنين در بخش موسيقي هاي محلي از ميان 385 نفر نوازنده شرکت کننده 21 نفر از گروه هاي مختلف جايزه بهترين تکنوازي را دريافت کردند . همچنين "خسرو نژاد آريا " از تبريز ، "اراز محمد شير محمدلي " و "عبدالاناف آهنگر "از گنبد ، عاشيق حسن و عاشيق رسول از تبريز ، عنوان بهترين خواننده را در بخش موسيقي دريافت کردند.
يکي از نکات جالب جشنواره پنجم برنده شدن ستوان "اصغر رحماني" و گروه نيروي زميني به خاطر استفاده صحيح از هارموني ، تنظيم و اجراي موفق گروه ارکستر در بخش گروه هاي انقلابي است . ضمن آنکه هيات داوران از "سعيد سرور احمدي " ، نوازنده جوان دو تار تربت جامي ، "منصور مرتدي " نوازنده جوان دف سنندجي و "طهمورث جهانگيري "خواننده جوان قشقايي قدر داني کردند .
در اين دوره از جشنواره براي اولين بار 4 قطعه برتر جشنواره از سوي هيات داوران انتخاب شد که اين قطعات عبارت بودند از :قطعه "ماهيگير "(اجراي گروه بندرعباس ، حکايت "شاه ختايي "(خطايي) اجراي گروه قوچان "آت چايان" (اجراي گروه گنبد(1)) ، قطعه"سهنديه "ساخته کامبيز رحيمي
جشنواره پنجم در يک نگاه
1 ) بخش موسيقي سنتي
گروه برگزيده : الف _ گروه مفتون بوشهر به سرپرستي اسماعيل روشن روان
ب_ گروه ميلاد همدان به سرپرستي مسعود فريدوني
تکنوازي برگزيده : الف _بهمن شريفي از گروه چکاوک ساري (نوازنده تار)
2 ) بخش موسيقي محلي :
گروه هاي برگزيده
عاشيق هاي تبريز ، زاهدان ، سراوان ، قوچان ، گنبد (2) ، گنبد (1) ،به سرپرستي دکتر مجيد تکه ( جايزه ويژه هيات داوران )
بهترين تکنوازي محلي : هيات داوران از ميان 385 نفر نوازنده شرکت کننده به 23 نوازنده جايزه بهترين تکنوازي را اهدا کرد .
بهترين خوانندگان : خسرو نژاد آريا از تبريز، اراز محمد شير محمدلي (از گنبد 1) ،عاشيق حسن (از تبريز)، عاشيق رسول (از تبريز) . ستوان اصغر رحماني سرپرست گروه سرود نيروي زميني جايزه بهترين گروه ارکستر را دريافت کرد .
نوجوانان برگزيده : سعيد سرور احمدي نوازنده دو تار از تربت جام ، منصور مرادي نوازنده دف از سنندج ،طهمورث جهانگيري خواننده از قشقايي فارس
قطعات برگزيده جشنواره پنجم : ماهيگير (اجراي گروه بندرعباس)، حکايت شاه ختايي (اجراي گروه قوچان)، آث چايان (اجراي گروه گنبد )، سهنديه (ساخته کامبيز رحيمي)
دبير جشنواره پنجم محمد علي شکوهي بوده است . بي شک زحمات براي اين جشنواره که منظم تر از ساير جشنواره هاي قبلي بوده است را نبايد فراموش کرد.
جشنواره ششم
ستاد ششمين جشنواره سراسري فجر در نيمه اول آذر ماه سال 1369 کار خود را آغاز کرد و تا روز افتتاحيه اين جشنواره بيش از 40 گروه موسيقي محلي و 25 گروه موسيقي از طريق ادارات کل فرهنگ و ارشاد اسلامي استان ها و يا مراجعه حضوري ، براي شرکت در جشنواره اعلام آمادگي کردند.
ستاد جشنواره 20 گروه موسيقي محلي و 9 گروه موسيقي سنتي را براي شرکت بخش جنبي برگزيد .
در اين جشنواره دو بخش تحت عنوان "بخش شناسايي موسيقي مناطق و نواحي "و بخش استعداد هاي جوان هم وجود داشت که در بخش اول موسيقي خراساني (تربت جام و قوچان ) ، ترکمني ، مازندراني ، لري ( شهرکردي، بختياري ، خرم آبادي ) ، آذر بايجاني ، شيرازي ، قشقايي ،بلوچي و بوشهري اجرا شد .
در بخش دوم هم از بين 300 داوطلب ،185 نفر از هنرمندان خردسال، نوجوان و جوان به اجراي موسيقي سنتي ايراني ، موسيقي کلاسيک و موسيقي آوازي پرداختند .
علاوه بر اين دو بخش ، به عنوان اجراي ويژه برنامه هايي از گروه سرودهاي انقلاب و ارکستر سمفونيک مرکز سرود و آهنگ هاي انقلابي در طول جشنواره به اجرا درآمد . همچنين براي اولين بار در کنار برنامه هاي جشنواره در سالن ورودي تالار وحدت ، نمايشگاهي از سازهاي موسيقي سنتي براي بازديد عموم برپا شد.
جشنواره ششم در ساعت 10 صبح روز شنبه 13 بهمن 1369 در سالن اصلي تئاتر شهر با سخنراني "خوشرو "معاونت امور هنري و گزارش "علي مراد خاني "رئيس مرکز سرود و آهنگ هاي انقلابي و اجراي برنامه موسيقي سنتي توسط گروه صبا ، آغاز شد و مراسم اختتاميه اين جشنواره نيز بعد از ظهر جمعه 19 بهمن 1369 در تالار وحدت با اهدا جوايز به برگزيدگان جشنواره به پايان رسيد .
جالب اينجاست که به دليل استقبال عمومي و در خواست هاي مکرر علاقمندان در روزهاي 9 تا 12 اسفندماه همان سال "گزينه هاي برنامه هاي ششمين جشنواره سراسري موسيقي فجر" با اجراي برنامه توسط هنرمندان برگزيده گروه هاي قوچان، تربت جام، بختياري و بوشهري در تالار وحدت برگزار شد.
در اين جشنواره براي اولين بار جدول برنامه ها و راهنماي درخواست بليت به تعداد فراوان منتشر شد که موجب اجراي برنامه هاي جشنواره ، در شرايط مناسب و دور از جنجال و ازدحام نابجا شد.
اما اين جشنواره با کاستي هايي هم مواجه بود.نکته بسيار قابل توجه در اين گزارش ، نقد درون سازماني و انتقاد از خويشتن توسط مجريان مرکز سرود و آهنگ هاي انقلابي آن زمان بوده است.
هيات داوران جشنواره ششم را "مجيد کياني" ، "داوود گنجه اي"، "شريف لطفي"، "علي بياني" و "مهدي کلهر" تشکيل مي دادند و آنها پس از بررسي آثار ارايه شده و "اگاهي از کاستي شرايط ارزيابي جشنواره براي بررسي کليه آثار" نظرات خود را اعلام کردند.
نکته قابل تامل در بيانيه هيات داوران اظهار نظر آنان در خصوص بخش شناخت نوآوري هاست . آنها در اين باره در بيانيه خود نوشته اند که با وجودي که هيات داوران ششمين جشنواره سراسري موسيقي فجر مايل بود نوآوري ها را مورد ارزيابي و نقد قرار دهد، اما بر اين باور پاي مي فشارد که شناخت موسيقي مقامي و نواهاي محلي ... ضرورتي انکارناپذير دارد و به همين جهت هرگونه نوآوري و خلاقيتي را پس از شناخت دقيق و تام و تمام موسيقي محلي و تسلط کامل بر آن پيشنهاد مي نمايند و چنين مي انديشد که در چنين بستري است که نوآوري حرکتي به سوي کمال خواهد داشت.
و اما انتخاب هيات داوران جشنواره ششم: آنها "حاج قربان سليماني"، "عليرضا سليماني" و "عبدالله سرور احمدي"، که همگي نوازنده دو تار بودند را به همراه "احمد علي شرفي" نوازنده ني انبان، "حسين طيبي" نوازنده لله وار و "اکبر مهدي پور" نوازنده سرنا، شايسته دريافت ديپلم افتخار ، لوح زرين و دو سکه بهار آزادي و "موسي زنگشاهي" نوازنده رباب را برنده لوح تقدير و سکه بهار آزادي معرفي کردند.
در بخش آواز هم خوانندگان برگزيده هيات داوران جشنواره ششم عبارت بودند از "طهمورث کشکولي" و "حاج قربان سليماني" که هر دو برنده ديپلم افتخار، لوح زرين و دو سکه بهار آزادي شدند و همچنين "فرج الله علي پور" و "محمد ميرزاوند" لوح تقدير و سکه بهار آزادي دريافت کردند.
گروههاي برگزيده اين جشنواره هم عبارت بودند از : آزادي و مختومقلي از گنبد، نواش از ساري، لري بختياري و علي آباد کتول،که همگي برنده لوح تقدير و سکه بهار آزادي شدند. همچنين گروه بوشهر برنده ديپلم افتخار، لوح و سکه بهار آزادي شد.
جشنواره ششم در يک نگاه
گروه هاي برگزيده :
آزادي و مختومقلي از گنبد
نواش از ساري
لري بختياري
علي آباد کتول
بوشهر
خوانندگان برگزيده:
طهمورث کشکولي
حاج قربان سليماني
فرج الله علي پور
محمد ميرزاوند
نوازندگان برگزيده:
حاج قربان سليماني نوازنده تار
عليرضا سليماني نوازنده تار
عبدالله سرور احمدي نوانده تار
احمد علي شرفي نوازنده ني انبان
حسين طيبي نوازنده لله وار
اکبر مهدي پور نوازنده سرنا / موسي زنگشاهي نوازنده رباب