آتشفشان ها

فورانهای آتشفشانی معمولا براساس شکل دهانه ای که از آن فوران صورت می گیرد، محل قرار گیری دهانه در کوه اتشفشان، شکل و نوع مخروط آتشفشانی و بالاخره خصوصیات عمومی فوران (آرام یا شدید – انفجاری یا غیر انفجاری) طبقه بندی می شوند.
گدازه های اسیدی به علت درصد Sio2 بالا و درجه حرارت نسبتا پایین دارای گرانروی (ویسکوزیته) بالا و سیالیت پائین بوده و در نتیجه به صورت انفجاری همراه با مواد پرتابی می باشد. اما در گدازه های بازیک به علت درصد Sio2 پائین و درجه حرارت نسبتا بالا، گرانروی پائین بوده و سیالیت افزایش می یابد و در نتیجه مواد پرتابی با مقدار کم و فوران آرام انجام می شود.

انواع فوران اتشفشانی

1- نوع هاوایی:
این نوع آتشفشان به شکل گنبدی می باشد و بیشتر مخروط آن از گدازه رقیق با ضخامت زیاد و گسترش کم است. ارتفاع این نوع آتشفشان نسبتا کم است. از دهانه آن اغلب گدازه های بازیک با سیالیت بالا و مواد پرتابی کم، بیرون می ریزد.
به علت وجود میزان کم گاز در گدازه این نوع آتشفشان، فوران جریانی در آن دیده می شود.ماگمایی که به سطح می رسد، معمولا به صورت فواره یا چشمه های گدازه ای خارج می شود. این نوع آتشفشان در جزایر هاوایی به تعداد زیاد یافت می شود. در جزیره ایسلند نیز از این نوع آتشفشان یافت می شود.

2- نوع استرومبولی:
در آتشفشان های نوع استرومبولی ماگمای نسبتا رقیق با ترکیب بازیک و مواد پرتابی کم تا زیاد می باشد که مواد پرتابی به صورت ریتمی از اسکوری های ملتهب‏، لاپیلی و بمب می باشد. عمده فعالیت این نوع آتشفشان در ساحل غربی ایتالیا دیده شده است. فعالیت های آرام استرومبولی از دهانه های باز صورت می گیرد و گدازه های نسبتا سیال در افق های بالایی مجرای آتشفشان وجود دارند.
به علت گرانروی بالای ماگما، خروج گاز زیادتر از انواع ماگماهای سیال نوع هاوایی صورت می گیرد.
فوران های طولانی مدت استرومبولی می تواند مخروطهای مختلط را تشکیل دهد، در حالی که فوران های کوتاه مدت معمولا مخروط های اسکوری دار را تشکیل می دهند. خاکستر در این نوع آتشفشان کم بوده و به هنگام انفجار تولید ابرهای سبک وزنی را می کند.شیب مخروط این نوع آتشفشان از شیب آتشفشان نوع هاوایی خیلی بیشتر است.

۳- نوع وولکانو:
در نوع وولکانو، گدازه های خمیری شکل، دهانه آتشفشان را مسدود می کند و مانع خروج گازها و بخارات می شود. پس از آن که فشار گازها و بخارات بر اثر تراکم زیاد شد، انفجارات شدید تولید می کند. بر اثر انفجار، ذرات مواد مذاب با فشار به خارج رانده شده و بر اطراف پرتاب می شوند و تولید ابرهای ضخیم و وسیعی از خاکستر را می کنند. این ذرات خاکستر، پس از سرد شدن در اطراف دهانه آتشفشان ریخته شده و تولید مخروطی از خاکستر می کند. این نوع مخروط آتشفشانی اغلب دارای دو شیب است که یکی به طرف دهانه و دیگری به طرف خارج است گدازه مذاب در آن ها به صورت روانه، خیلی کم و نسبتا محدود است.

یک کوه آتشفشان ممکن است مدتی به شکل یک نوع و مدتی دیگر به شکل نوعی دیگر آتشفشانی می کند. چنان که آتشفشانی کوه وزوو و اتنا. گاهی از نوع استرومبولی و زمانی از نوع وولکانو می باشد.

۴- نوع پله:
در آتشفشان نوع پله که در جزیره مارتینیک قرار دارد، مجرای آتشفشانی به وسیله گدازه بسیار لزج و خمیری شکلی مسدود می شود و در نتیجه گازها و بخارات برای خود سوراخ و راهی در دامنه و پهلوی کوه پیدا می کنند. ابرهای سوزان در این نوع آتشفشان تقریبا شبیه نوع وولکانو می باشند ولی شدت خروج آنها از دهانه زیادتر است. به علاوه، حرکت آنها موازی با سطح زمین و گاهی مایل با آن است، در حالی که در نوع وولکانو این حرکت به صورت قائم می باشد.
در آتشفشان نوع پله، اغلب مواد مذابی که خیلی غلیظ و خمیری شکل هستند با فشار زیاد از دهانه خارج می شوند و به شکل سوزنی در دهانه کوه منجمد می شوند که به این مواد منجمد شده در دهانه کوه، سوزن پله می گویند.

5- نوع کومولوولکان یا کوپول:
مخروط این نوع آتشفشان به شکل گنبد است که به یک طرف بیشتر متمایل است. این نوع آتشفشان در شرایطی تقریبا مشابه نوع پله ایجاد می شود. قطعات بزرگی از سنگ، که از دهانه این نوع آتشفشان خارج می شود، ممکن است دارای سطوح صیقلی یا مخطط باشند

(مطالب از پایگاه ملی داده های علوم زمین)

شفق قطبی

ادامه نوشته

درگذشت ميكل آنژ نابغه دوره رنسانس

 

جام جم آنلاين: 443 سال پيش در روز 18 فوريه سال 1564 ميلادي ميكل آنجلو بوئوناروتي كه بيشتر به نام ميكل آنژ شهرت داشت در سن 89 سالگي در شهر رم درگذشت.
ميكل آنژ نقاش ، مجسمه ساز ، آرشيتكت ، مهندس و شاعر برجسته ترين هنرمند دوره رنسانس محسوب مي شود.

او در طول حيات خود ، زندگي پرافتخاري را سپري كرد و با تمام پاپ هاي دوره رنسانس همكاري داشت.

ميكل آنجلو بوئوناروتي ( ميكل آنژ Michelangelo) در روز 6 مارس سال 1475 ميلادي در منطقه كاپرزه در نزديكي شهر آرزو متولد شد.
او در شهر فلورانس و در دربار لوران دومديچي نبوغ هنري خود را آشكار كرد.
پس از سرنگوني مديچي ها ، ميكل آنژ به رم و به نزد پاپ ژوليوس دوم پناه برد.
در سال 1508 ، ژوليوس دوم از ميكل آنژ خواست تزيين كليساي سيكستين را به عهده بگيرد.
ميكل آنژ مدت 4 سال به اين كار پرداخت و 800 متر مربع ديوارهاي نقاشي شده كه امروز شاهكاري محسوب مي شوند را از خود بر جا گذاشت.

در سال 1527 ميلادي پاپ پل سوم از ميكل آنژ دعوت كرد طراحي ميدان كاپيتول مقر سناي شهر رم را به عهده بگيرد و ميكل آنژ طرحي را پياده كرد كه امروز شاهد هارموني و توازن فوق العاده آن هستيم.

در سال 1546 ميلادي ميكل آنژ به درخواست پاپ پل سوم احداث كليساي سن پيترو كه عمليات اجرايي آن 32 سال پيش از اين تاريخ با مرگ برامانته آرشيتكت اوليه آن متوقف شده بود را عهده دار شد و گنبد فوق العاده آن به ارتفاع 136 متر را طراحي كرد.
از ميكل آنژ آثار بسياري باقي مانده است كه نشانه نبوغ فوق العاده اين هنرمند بي نظير است.
به اين ترتيب در روز 18 فوريه سال 1564 ميلادي ميكل آنژ نابغه دوره رنسانس در سن 89 سالگي درگذشت.
اما در طول حياتش به اندازه اي آثار باارزش از خود برجا گذاشت كه امروز پس از گذشت 443 سال از آن تاريخ ، نام او زنده و جاودان باقي مانده است.

بزرگداشت شكسپير در واشنگتن

جام جم آنلاين: بزرگداشت ويليام شكسپير ، نمايشنامه نويس معروف در نيمه اول سال 2007 در واشنگتن برگزار مي شود.
به گزارش پايگاه اينترنتي البيان ، اين جشنواره بي نظير به مدت شش ماه برگزار خواهد شد.
البيان به نقل از پايگاه اينترنتي مجله اسپانیایی لاكلافي ، نوشت: در جشنواره شكسپير در واشنگتن ، 500 فعاليت هنري و فرهنگي به منظور بزرگداشت اين نمايشنامه نويس معروف انگليسي اجرا مي شود.
اجراي نمايشنامه هملت زير نظر آنتوني كندي با شركت گروه نمايش تيني نينجا تئاتر نيويورك از جمله معروف ترين فعاليت هاي اين جشنواره به شمار مي شود.
مايكل خان ، مدير هنري جشنواره مذكور گفت: اين جشنواره تنها درباره نمايشنامه هاي شكسپير نيست بلكه آثار هنري ديگري نيز كه تحت تاثير آثار شكسپير خلق شده اند ، در اين جشنواره عرضه مي شوند.